ΑΠ 1180/2012: ΧΡΗΣΙΚΤΗΣΙΑ ΝΟΜΕΑ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΤΑ ΚΛΗΡΟΝΟΜΟΥ

Χρησικτησία νομέα της κληρονομίας κατά κληρονόμου - Αναιρετικός έλεγχος της αιτιολογίας ως προς τα δικαστικά έξοδα -. Ο νομέας της κληρονομίας που νέμεται με τα προσόντα της έκτακτης χρησικτησίας πράγμα ως ανήκον στην κληρονομία, εφόσον ενάγεται από τον κληρονόμο του θανόντος με την περί κλήρου αγωγή, δηλ. ενάγεται προς αναγνώριση του κληρονομικού δικαιώματος και απόδοσης της κληρονομίας και άρα του ως άνω πράγματος, μπορεί ως ένσταση καταλυτική της αγωγής να επικαλεστεί και αποδείξει την ως ανωτέρω έκτακτη χρησικτησία, μόνο όμως αν επικαλεστεί και αποδείξει και την παραγραφή της περί κλήρου αγωγής. Η περί κλήρου αξίωση υπόκειται στην συνήθη εικοσαετή παραγραφή, με αφετηρία την κατάληψη έστω και μερικών από τα κληρονομιαία, επέρχεται δε διακοπή της με την άσκηση της περί κλήρου αγωγής και επέκεινα με κάθε διαδικαστική πράξη των διαδίκων ή του δικαστηρίου, αφορώσα την αγωγή αυτήν. Ως τέτοια αγωγή νοείται και η αναγνωριστική, με την οποία διώκεται η αναγνώριση εννόμου σχέσεως που αποτελεί την βάση της. Ως προς την τελική κατανομή των δικαστικών εξόδων των διαδίκων καθιερώνεται η αρχή της ήττας και επομένως, η καταψήφιση στη δικαστική δαπάνη του διαδίκου που νικήθηκε, δεν έχει ανάγκη ειδικής αιτιολογίας και είναι συνέπεια της αρχής της ήττας.

ΑΠ 484/2013: ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΙΔΙΟΓΡΑΦΗΣ ΔΙΑΘΗΚΗΣ

Καταστροφή ιδιόγραφης διαθήκης - Δημοσίευση - Απώλεια ιδιόγραφης διαθήκης - Αναγνωριστική αγωγή - Ανάκληση ιδιόγραφης διαθήκης -. Σε περίπτωση απώλειας της ιδιόγραφης διαθήκης επιτρέπεται και η με μάρτυρες απόδειξη της ύπαρξής της, νόμιμα συνταγμένης καθώς και του περιεχομένου της (ΟλΑΠ 1234/82, ΑΠ 2310/09). Η τυχαία ή από παράνομη πράξη τρίτου προερχόμενη καταστροφή ή απώλεια του εγγράφου της διαθήκης με κανέναν τρόπο δεν επιδρά στο κύρος της. Όποιος όμως επιθυμεί να στηρίξει κληρονομικά δικαιώματα επί της διαθήκης αυτής, οφείλει να αποδείξει ότι: α) η διαθήκη που καταστράφηκε ή απωλέσθηκε συνετάχθη νομοτύπως, β) η καταστροφή ή απώλεια του εγγράφου αυτού δεν μπορούσε να έχει την έννοια της ανάκλησης και γ) η διαθήκη αυτή είχε ορισμένο περιεχόμενο, βάσει του οποίου διεκδικούνται τα κληρονομικά δικαιώματα. Αν το έγγραφο της διαθήκης έχει χαθεί και είναι ακατόρθωτη η εμφάνιση της διαθήκης δεν μπορεί να γίνει λόγος για δημοσίευσή της. Ο ενδιαφερόμενος μπορεί να ασκήσει αναγνωριστική αγωγή και να ζητήσει δικαστική βεβαίωση ότι υπάρχει διαθήκη που καταρτίστηκε νομότυπα, χάθηκε και έχει ορισμένο περιεχόμενο. Κατά τη διάταξη του άρθρου 339 ΚΠολΔ, εφόσον επετράπη η δια μαρτύρων απόδειξη, δικαστικά τεκμήρια μπορεί να συναχθούν οθενδήποτε και μάλιστα από ανεπικύρωτο φωτοαντίγραφο ιδιόγραφης διαθήκης, ληφθέν προ της δημοσιεύσεώς της, η πιστότητα του οποίου δεν αμφισβητείται εν σχέσει προς το πρωτότυπο.

ΕφΑθ 1596/2011: ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ ΣΥΖΥΓΟΥ

Εξ αδιαθέτου κληρονομιά - Αποκλεισμός κληρονομικού δικαιώματος συζύγου - Βάσιμος λόγος διαζυγίου -. Το κληρονομικό δικαίωμα και το δικαίωμα στο εξαίρετο του επιζώντος συζύγου αποκλείονται, αν ο κληρονομούμενος έχοντας βάσιμο λόγο διαζυγίου, είχε ασκήσει την αγωγή διαζυγίου κατά του συζύγου του. Επικύρωση εκκαλούμενης απόφασης που δέχθηκε την αγωγή των τέκνων του κληρονομούμενου κατά της συζύγου του αποθανόντος πατρός τους και μητριάς τους για αναγνώριση του αποκλεισμού της από το κληρονομικό δικαίωμα, διότι ο λόγος της αγωγής διαζυγίου, που είχε ασκήσει ο αποθανών κατά της συζύγου του και που ήταν ο ισχυρός κλονισμός στην έγγαμη σχέση από λόγους που αφορούσαν στο πρόσωπο της τελευταίας, είναι βάσιμος.